الميرزا جواد التبريزي
87
استفتائات جديد (1385ش) (فارسى)
( 413 ) مردم عادت كردهاند پس از نماز با همديگر مصافحه كنند ، آيا اين كار شرعى است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ روايت خاصهاى بر آن وارد نشده ، ولى اطلاقات استحباب مصافحهء مؤمن بعد از انقطاع او اين مورد را شامل مىشود ، چون نماز انقطاع حساب مىشود ، و الله العالم . ( 414 ) شخصى است وسواس و كثير الشك ، اگر نداند كه در سجدهء اول است يا دوم چگونه عمل نمايد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ بنا بر سجدهء دوم مىگذارد ، و الله العالم . ( 415 ) اگر كسى وظيفهاش اين است كه به شكّش اعتنا نكند ، چنانچه در مثل شكّ سه و چهار ، يك ركعت نماز احتياط را به قصد رجاء بخواند ، نمازش چگونه است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ نمازش صحيح است ، ولى نماز احتياطش امر ندارد ، مگر اينكه شك در كثير الشك بودنش داشته باشد كه بايد به شكّش اعتنا كند ، و الله العالم . ( 416 ) اگر در بين نماز چيزى را به كسى بفهماند اشكال دارد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ اگر انسان در بين نماز براى اينكه چيزى را به كسى بفهماند كلمهاى را به قصد ذكر بگويد مانعى ندارد ، و الله العالم . ( 417 ) در نمازهاى جهريّه ، چه اندازه صدا لازم است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ بايد جوهرهء صدا در حدّ متعارف آشكار شود ، و الله العالم . ( 418 ) آيا در نمازهاى مستحبى چون نافلهء ظهر بايد وقت شرعى نماز برسد يا لازم نيست ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ براى نوافل شبانه روز وقتى معين شده كه در رسالهء عمليه مذكور است ؛ وقت نافلهء ظهر از اول زوال شروع مىشود ، ولى در روز جمعه خواندن آن قبل از زوال مانعى ندارد ، و همچنين است در غير روز جمعه اگر بداند كه بعد از زوال نمىتواند آن را بجا آورد ، و الله العالم .